როგორ ვიყიდოთ ბინა
ექვსი ნაბიჯი, პირველი საუბრიდან გასაღებებამდე. ნაბიჯი, რომელიც თქვენთვის არ არის საჭირო, შეგიძლიათ გამოტოვოთ.
ეს ზოგადი ინფორმაციაა და არა იურიდიული რჩევა. ხელმოწერამდე და გადახდამდე გაიარეთ კონსულტაცია ნოტარიუსთან ან იურისტთან.
აპლიკაცია ფულს არ ინახავს, შეთავაზებებს არ აწარმოებს და არაფერს აწერს ხელს. მეორე მხარესთან უშუალოდ თანხმდებით.
1. საუბარი და ნახვა
რა უნდა გააკეთოთ
- მისწერეთ მესაკუთრეს აპლიკაციაში და სთხოვეთ ბინის ნახვა.
- ნახეთ ბინა ადგილზე.
- ჰკითხეთ, რა შედის ფასში.
რა შეამოწმოთ
- განცხადებაში ჩანს რეესტრის სტატუსი. წაიკითხეთ.
- მესაკუთრე რეესტრში რეგისტრირებული მესაკუთრეა. სთხოვეთ პირადობის მოწმობა.
- ფართი და ოთახები განცხადებას ემთხვევა.
გავრცელებული მახეები
- ფასი ან ფართი, რომელიც განცხადებაში, საუბარსა და ქაღალდში განსხვავდება.
- აჩქარება ან ნაღდი ფულით გადახდის მოთხოვნა.
- ადამიანი, რომელიც მესაკუთრის სახელით ყიდის, მაგრამ თვითონ მესაკუთრე არ არის.
2. შეთანხმება
რა უნდა გააკეთოთ
- შეთანხმდით ფასსა და ვალუტაზე.
- შეთანხმდით ავანსზე, თარიღებზე და იმაზე, რა რჩება ბინაში.
- ყველაფერი ჩაწერეთ წინასწარ წერილობით ხელშეკრულებაში.
რა შეამოწმოთ
- ქაღალდზე ყველა თანხა და თარიღი ისაა, რაზეც ილაპარაკეთ.
- ორივე მხარე გებულობს ქაღალდის ენას. საბოლოო ხელშეკრულება ხშირად ქართულადაა.
გავრცელებული მახეები
- შეთანხმების შემდეგ ფასი იზრდება. ფასი ქაღალდზე ჩაწერეთ.
- შეთანხმება მხოლოდ შეტყობინებებით. შეტყობინებები ხელშეკრულება არ არის.
3. ავანსი და დაჯავშნა
რა უნდა გააკეთოთ
- წინასწარ ხელშეკრულებას ქაღალდზე ორივე მხარე აწერს ხელს.
- ავანსი გადაიხადეთ მხოლოდ ხელმოწერილი ქაღალდის შემდეგ. ავანსი ხშირად ფასის დაახლოებით 10%-ია. ეს წესი არ არის.
- გადაიხადეთ საბანკო გადარიცხვით და შეინახეთ ქვითარი.
- მესაკუთრეს აპლიკაციაში ბინის „დაჯავშნილად“ მონიშვნა შეუძლია. ეს ქაღალდს არ ცვლის.
რა შეამოწმოთ
- რაიმეს გადახდამდე აიღეთ ბინის ახალი რეესტრის ამონაწერი.
- ამონაწერში მოძებნეთ შეზღუდვები, მაგალითად იპოთეკა ან ყადაღა.
- ორივე მხარე აჩვენებს პირადობის მოწმობას. მყიდველი გამყიდველის მოწმობას ამონაწერს ადარებს.
- ამონაწერი ოფისში ღირს 20 ლარი (1 სამუშაო დღე) ან 75 ლარი (იმავე დღეს). ონლაინ — 13 ან 52 ლარი.
გავრცელებული მახეები
- ავანსის გადახდა ხელმოწერილი ქაღალდის გარეშე.
- ნაღდი ფულით გადახდა.
- იპოთეკა ან ყადაღა ამონაწერში, რომელიც მესაკუთრემ არ ახსენა.
4. იპოთეკა
რა უნდა გააკეთოთ
- ბანკს ადრევე ჰკითხეთ, მოგცემთ თუ არა სესხს და რამდენს.
- შემფასებელს ბანკი თვითონ გზავნის. შეფასებას თქვენ არ უკვეთავთ.
- თვიური გადასახადის სავარაუდო ოდენობისთვის გამოიყენეთ ქვემოთ მოცემული კალკულატორი.
- მსხვილი ბანკებია TBC Bank და საქართველოს ბანკი. TBC-ს ემიგრანტებისთვის იპოთეკა აქვს.
რა შეამოწმოთ
- სესხი/ღირებულების ლიმიტი (საქართველოს ეროვნული ბანკი): ლარის სესხზე 90%, უცხოურ ვალუტაზე 70%, საზღვარგარეთ მიღებული შემოსავლისას 80%. 90% 2025 წლის სექტემბერში 85%-დან გაიზარდა და დროებით ითვლება.
- გადასახადი/შემოსავლის ლიმიტი: თვიური წმინდა შემოსავლისას 1 500 ლარამდე — ლარის სესხზე 25%, უცხოურ ვალუტაზე 20%. 1 500 ლარიდან — 50% და 30%.
- ერთი წყარო ამბობს, რომ დამტკიცებას შეფასებასთან ერთად დაახლოებით 3–5 კვირა სჭირდება. თარიღები ამის მიხედვით დაგეგმეთ.
გავრცელებული მახეები
- ავანსი, რომელიც იკარგება, თუ ბანკი უარს იტყვის. წინასწარ ხელშეკრულებაში ჩაწერეთ, რა მოხდება მაშინ.
- კალკულატორი სავარაუდო შედეგს აჩვენებს. გადამწყვეტი ბანკის შეთავაზებაა.
5. ხელმოწერა და რეგისტრაცია
რა უნდა გააკეთოთ
- საბოლოო ნასყიდობის ხელშეკრულებას ხელს აწერთ რეესტრის ოფისში (იუსტიციის სახლი) ოფიცრის თანდასწრებით. ნოტარიუსი საჭირო არ არის.
- ნოტარიუსი არჩევითია. ის დაახლოებით 100–200 ლარი ღირს.
- მესაკუთრის ცვლილება რეგისტრირდება საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოში (NAPR).
- გადაიხადეთ საბანკო გადარიცხვით და არა ნაღდით.
რა შეამოწმოთ
- წინა დღეს აიღეთ რეესტრის ახალი ამონაწერი.
- საბოლოო ხელშეკრულებაში ფასი და თარიღები წინასწარისას ემთხვევა.
- მესაკუთრის ცვლილების რეგისტრაცია ღირს 150 ლარი (4 სამუშაო დღე), 270 ლარი (1 სამუშაო დღე) ან 350 ლარი (იმავე დღეს).
გავრცელებული მახეები
- ტექსტზე ხელმოწერა, რომელიც არ გესმით. საბოლოო ხელშეკრულება ხშირად ქართულადაა. თუ ქართულად არ კითხულობთ, ჯერ თარგმანი მოითხოვეთ.
- გადახდა ხელშეკრულების ხელმოწერამდე.
- გადასახადები. შესყიდვაზე გადასახადი, როგორც წესი, არ არის, თუმცა გამყიდველს შეიძლება დაეკისროს გადასახადი, თუ ბინა მცირე ხანი ჰქონდა. ჰკითხეთ იურისტს ან ბუღალტერს.
ხელმოწერა და რეგისტრაცია: სია
რა წაიღოთ
- მყიდველისა და გამყიდველის პირადობის მოწმობა ან პასპორტი.
- წინასწარი ხელშეკრულება.
- ბინის რეესტრის ახალი ამონაწერი, წინა დღის.
- თუ იპოთეკაა: ბანკის დამტკიცება.
- თანხა თქვენ მიერ არჩეული რეგისტრაციის საფასურისთვის.
როგორ დაჯავშნოთ დრო
- ჯერ მეორე მხარესთან შეთანხმდით თარიღზე. ორივე უნდა მოვიდეს.
- დაჯავშნეთ დრო იუსტიციის სახლში. რეესტრის საიტია napr.gov.ge.
- დაჯავშნისას იკითხეთ, რა დოკუმენტებია საჭირო და გჭირდებათ თუ არა მთარგმნელი.
6. ჩაბარება
რა უნდა გააკეთოთ
- გადასცეთ გასაღებები.
- ჩაიწერეთ მრიცხველების ჩვენებები.
- კომუნალური ანგარიშები ახალ მესაკუთრეზე გადაიტანეთ.
- შეადგინეთ ჩაბარების აქტი და ორივე მხარე მოაწერეთ ხელი.
რა შეამოწმოთ
- რეესტრის ახალ ამონაწერში მყიდველი მესაკუთრედ ჩანს.
- ბინა ისეთია, როგორიც ნახეთ, და შეთანხმებული ნივთები ადგილზეა.
გავრცელებული მახეები
- ჩაბარება წერილობითი აქტის გარეშე.
- ძველი მესაკუთრის გადაუხდელი ვალი კომუნალურ ანგარიშებზე.